فروشگاه تخصصی علمی آموزشی فایل ویکی تمامی رشته ها فایل ویکی1 دروس تخصصی موفقیت پاورپوینت ارتباط با ما دانلود

دانلود مقاله اخلاق و زندگی

دانلود مقاله اخلاق و زندگی

اخلاق و زندگي

    تعليمات اسلامي چون چشمه آبي است كه گرچه در نهايت مزرعه را سيراب مي‏كند امّا درمسير نيز اثرات نيك خويش را بر جاي مي‏گذارد.قرآن كريم:ما به مردان و زناني كه عمل صالح بهمراه ايمان داشته باشند زندگي پاك و پاداش احسنخواهيم داد.اخلاق، يكي از مسائل مهمي است كه در زندگي بشر نقش اساسي دارد. اين موضوع در اسلام جايگاه ويژه‏اي دارد و در حقيقت يكي از اركان تشكيل دهنده دين است. به تعبير ديگر، چگونه فكر كردن و چه اعتقادي داشتن (اعتقادات)، چسان عمل كردن (احكام) و با چه منش و خويي زيستن (اخلاق)، سه ركن اساسي است كه محدوده تعليمات ديني را تعيين مي‏كند و در يك كلمه چنان كه از برخي تعبيرات قرآني و روايي به دست مي‏آيد، هدف و مقصد انبياي عظام، تكميل مكارم اخلاقي و تهذيب نفوس بوده است. بدون شك، آسايش دنيا و آخرت، در سايه اخلاق نيك، تحقق مي‏يابد.انسان اگر بخواهد در زندگي دنيا آسوده بوده و دور از نگرانيها و اضطرابهاي ويرانگر به سر ببرد، راهي جز مبارزه با صفتهاي زشت و پاكسازي دل از خوهاي پليد ندارد. كيست كه نداند صفاتي از قبيل: خوشرويي، تواضع، قناعت، محبت، اخلاص، بلندهمتي، طهارت و سلامت نفس و... انسان را از دغدغه‏هاي بي‏حاصل و از پريشانيهاي بدفرجام، نجات مي‏دهد و بر عكس، حالات و اوصافي مانند: غضب، خودخواهي، حرص، حسد، بخل، بدبيني، بدخواهي و آلودگيهاي روحي، او را در غل و زنجير گرفتار مي‏كند و هـمـيـن دنـيـاي او را كـه مـي‏تـوانـد در سايـه اخـلاق و رفتار شايسته، به خوشي و آسايش بگذرد

و به آسايش و رفاه انسان در دنيا كاري ندارد. شايد همين فكر باعث شده كه برخي از جوانان معتقد به اسلام كه در عمل دنبال هوسراني و خوشگذرانيهاي زودگذر هستند، وقتي به توبه و كنارگذاشتن اشتباهات خود دعوت مي‏شوند، در پاسخ بگويند: ما جوانيم و بايد از دوران جواني و عيش و نوشهاي آن بهره ببريم، بعد از گذشت اين دوران خوش و پرطراوت، در پيري از گذشته خود توبه خواهيم كرد و بدين وسيله خود را براي پذيرش مرگ و رسيدن به سعادت آخرت و لذتهاي آن آماده خواهيم ساخت. ما هنوز وقت بسياري داريم، چرا بايد جواني خود را فدا كرده، از حالات و روزهاي خوش‏آن صرف‏نظر كنيم و نقد را به نسيه بفروشيم. چنين كارهايي ناشي از محروميت و عقب‏ماندگي ذهني است.
اين سخن، از برداشت نادرست آنها در باره برنامه‏هاي تربيتي اسلام، سرچشمه مي‏گيرد. آنان خيال مي‏كنند كه اسلام تنها براي آباداني آخرت آمده و با انسان و زندگي او در دنيا كاري ندارد و اگر او را به انجام اعمالي موظف كرده، تنها به خاطر اين است كه نتيجه آن را در آخرت ببيند و وارد بهشت شود.
در منطق اينان قوانين اسلام همچون گلوله‏اي است كه از لوله تفنگي خارج مي‏شود و تنها آن نقطه آخر را هدف قرار داده و مسيري كه مي‏پيمايد، بكلي از دايره مقصود تيرانداز خارج است، در صورتي كه اگر بر اساس آيات قرآن و روايات ائمه معصومين عليهم‏السلام هدف از تعليمات اسلامي را ارزيابي كنيم، بايد آن را به چشمه آبي تشبيه كنيم كه از نقطه‏اي به جوشش در آمده تا در پايان مسير، مزرعه‏اي را سيراب كند، ليكن بر سر راه خود به تقوا و عمل صالح، در همين دنيا نيز انسان را به رستگاري و سعادت مي‏رساند.

بسياري به اشتباه گمان مي‏كنند ثمره دستورات اسلام را تنها بايد در آخرت جستجو كرد!
هدف انبيا(ع) تكميل مكارم اخلاقي و تهذيب نفوس بوده است.
هر كجا برسد، آنجا را نيز آباد كرده و زنده مي‏كند.
ما بايد هدف صحيح و واقعي يك مجموعه هدفدار و مفيد را از دستورالعملي كه بانيان آن مطرح مي‏كنند، بشناسيم، نه از زبان جاهلان و مغرضان يا كساني كه با آن مجموعه دشمني دارند و آن را همسو با منافع شخصي يا قومي خود نمي‏بينند.

آنچه گفته شد برداشتي است از آيات بسياري كه در اينحا براي نمونه سه آيه زير را بيان كرده و خوانندگان گرامي را به تدبير هر چه بيشتر در آن دعوت مي‏كنيم:
«الا انّ اولياءاللّه لاخوفٌ عليهم و لاهم يخزنون، الذين آمنوا و كانوا يتّقون لهم‏البشري في‏الحياة‏الدنيا و في‏الاخرة لاتبديل لكلمات اللّه ذالك هوالفوز العظيم»

«دوستان خدا هيچ ترسي از آينده و هيچ حزني نسبت به گذشته ندارند، همانها كه اهل ايمان و تقوايند. مژده و بشارت براي آنهاست در زندگي دنيا و آخرت. آيات و قوانين الهي دستخوش تبديل و تغيير نمي‏شود و اين است رستگاري بزرگ.»

«من عمل صالحا من ذكرٍ او انثي و هو مؤمن فلنحيينّه حيوة طيبه و لنجزينهم اجرهم باحسن ما كانوا يعملون»

«هر كس از مرد و زن، عمل صالحي كه توأم با ايمان باشد انجام دهد، پس ما او را با زندگي پاك، زنده مي‏كنيم و پاداش رفتار شايسته آنها را به نحو احسن خواهيم داد.»

ملاحظه مي‏شود كه در اين آيه كريمه، زندگي پاك، نتيجه در پيش گرفتن شيوه صحيح در زندگي و انجام عمل صالح معرفي شده كه هم زندگي دنيا و هم زندگي آخرت را در بر مي‏گيرد. در اين آيه گرچه بصراحت از دنيا و آخرت نامي به ميان نيامده، ولي آيه بالا، از راحتي زندگي هر دو جهان ياد كرده است كه در حقيقت، تفسيري بر اين آيه شريفه محسوب مي‏شود.

«و مَنْ اَعْرَض عن ذكري فأنّ له معيشة ضنكا»

و هر آن كس كه از ياد من روبگرداند، دچار زندگي سخت و تنگ خواهد شد.»
مقصود از بيان اين آيات، يادآوري اين نكته است كه از قرآن مجيد چنين بر مي‏آيد كه تقوا و عمل‏صالح، در همين دنيا نيز صاحبش را به رستگاري و سعادت مي‏رساند و او را از تنگناها و پيچ و خمهاي زندگي مي‏رهاند. اين حقيقت را با مطالعه در زندگي تربيت يافتگان واقعي اين مكتب مي‏توان دريافت.
بنابراين، بزرگترين ظلم به خود آن است كه بهترين اوقات و لحظه‏هاي عمر، يعني جواني را كه سرشار از استعدادها و نشاط است به هوسرانيهاي زودگذر بگذرانيم و وقتي به خود آييم كه ديگر فرصت و امكان كافي براي جبران نباشد. دوستان جوان بايد توجه داشته باشند كه ساختن بناي شخصيت را، سهل و آسان نينگارند و آن را از بناي يك ساختمان را براي ايجاد آن، سرمايه، وقت و مصالح لازم است، كمتر ندانند. كسي كه سرمايه و استعدادهاي جواني را به خيال جبران بعدي، صرف بيهودگي و عياشي كند. مانند فردي است كه در فصل تابستان، پول، امكانات و وقت خود را به هدر دهد و در فصل سرما و يخبندان بخواهد با دست خالي براي خود جان پناهي بسازد كه در اين صورت، جز حسرت و آه چيزي عايدش نخواهد بود يا مانند آن بازمانده از قافله‏اي است كه در منزلي به اسودگي آرميده و پس از چند روز بخواهد با دويدن، خود را به قافله برساند. به قول يكي از بزرگان: جواني‏ات را نگهدار، پيري، خودش را حفظ مي‏كند.

اخلاق و زندگي، تهذيب و تعليم

ارزش علم براي هيچ كس پوشيده نيست، بخصوص امروز كه همگان به جايگاه بلند و ارزشمند آن پي برده‏اند، ليكن موضوعي كه ممكن است برخي در آن ترديد داشته و بدرستي، اهميت آن را درك نكرده باشند، لزوم هماهنگي و توأم بودن علم با تربيت و به ديگر سخن، ضرورت تهذيب و تكميل نفس در كنار دانش‏آموزي و دانشجويي است. بسياري در مقام گفتار از آن دم مي‏زنند، ولي در عمل چندان بهايي بدان نمي‏دهند و عدّه‏اي نيز از اساس به آن اعتقاد ندارند. دسته اخير كساني هستند كه به علم از ديد يك ارزش انساني و معنوي نگاه نكرده، تحصيل دانش را تنها به منظور كسب امتيازها و منافع مادّي تعقيب مي‏كنند.

در جامعه ما با كمال تأسف و بر خلاف انتظار، ارزش معنوي علم، كم و بيش كمرنگ شده و جنبه‏هاي مادّي آن بيشتر مورد توجّه قرار مي‏گيرد. رشد اين پديده از ديد آگاهان و دلسوزان و آشنايان به مسائل تربيتي، خطري جدّي‏براي‏تكامل‏وگسترش دانش و فرهنگ كشور اسلامي ما به شمار مي‏آيد.

از مسائل بسيار مهم و ضروري براي هر دانش‏آموزي كه در راه تحصيل علم قدم برمي‏دارد، تعيين و برآورد هدف است. يك محصّل بايد مشخص كند كه مقصودش از كسب دانش چيست؟ آيا پست و مقام است يا كشف حقايق؟ براي عرض اندام و خودنمايي است يا خدمت به جامعه؟ آيا به دنبال عقب نماندن از دوستان و رفيقان است يا مقصود او از فراگيري علم، كمك به جامعه در جهت حركت به سوي كمال و استقلال واقعي است؟
تحصيل دانش يا بايد به خاطر خدا باشد يا به خاطر خود علم، به عبارت ديگر، انسان لازم است در كسب دانش فقط رضايت خداوندي را دنبال كند و درس خواندن را تنها به انگيزه انجام فرمان الهي تعقيب نمايد كه چنين تحصيلي خود، عبادت و بلكه از بالاترين آنها محسوب مي‏شود. رسول خدا صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم در اين باره فرمود:
هر كس در اين راه قدمي بردارد، گامي به سوي بهشت برداشته است، فرشتگان بالهاي خويش را با كمال خشنودي براي چنين دانش‏آموزي پهن مي‏كنند و اهل آسمان و زمين، حتي ماهيان دريا براي او استغفار مي‏كنند و فضيلت چنين عالمي بر عابدان مانند برتري نور ماه در شب چهارده بر سايه ستارگان است ... .(1)
در مرحله بعد حداقل بايستي علم را به خاطر فهميدن و پي بردن به حقايق و رازهاي آفرينش و كشف نظامهاي حاكم بر جهان هستي، تحصيل كرد كه چنين هدفي نيز مقدّس و قابل ستايش است.
در جامعه ما با كمال تأسف و بر خلاف انتظار، ارزش معنوي علم، كم و بيش كمرنگ شده و جنبه‏هاي مادّي آن بيشتر مورد توجّه قرار مي‏گيرد.

در صورتي كه غرض از دانش‏اندوزي و دانشجويي يكي از اين دو هدف باشد، انسان هيچ‏گاه از تحصيل دانش احساس خستگي و ملامت نكرده و تا واپسين لحظات عمر محصّل و جوينده علم خواهد بود، علاوه‏براين، سختيها و ناملايمات در راه كسب دانش او را از ادامه مسير بازنمي‏دارد و طعم تلخ غربت و دوري از وطن را در كام خود شيرين خواهد يافت. چنين انساني با كسب دانش، غرور و خودخواهي پيدا نمي‏كند و هيچ‏گاه خود را تافته‏اي جدا بافته از همنوعانش به حساب نمي‏آورد، بلكه هرچه بر ميزان دانش و معلومات خود بيفزايد، احساس فروتني و محبتش نسبت به بندگان خدا بيشتر مي‏شود و همچون امام امّت قدس‏سره كه با وجود آن عظمت و جامعيّت علمي و عرفاني خود را خدمتگزار مردم معرفي مي‏كرد، هدف و مقصد عالي خود را، خدمت صادقانه به ملّت و كشورش قرار خواهد داد.
آنها كه از ادامه تحصيل خسته و درمانده مي‏شوند، آنها كه در رويارويي با مشكلات تحصيل، افسرده خاطر گشته، عطاي آن را به لقايش مي‏بخشند و يا طلبكارانه بر جامعه و نظام مي‏تازند و آنها كه با ياد گرفتن چند اصطلاح و فرمول، مغرور و پر توقع گشته، با توهّمات بيجا خود را برتر از ديگران‏مي‏پندارند و با ديده تحقير به مردم مي‏نگرند و سرانجام، آنان كه پس از كسب مدارج تحصيلي در داخل يا خارج، به جاي خدمت به خلق، روانه خارج گشته و مقيم آن سامان مي‏شوند و با كمال ناسپاسي و نامردمي پشت به ملت خود كرده، رو به اردوگاه كفر مي‏آورند و اندوخته‏هاي خويش را، در خدمت بيگانگان و گاه دشمنان ملت خود قرار مي‏دهند، همان دانش‏آموزان ديروز هستند كه علم را براي دنيا خواستند و ارزش دانش را تا سرحدّ خواسته‏هاي هوس آلود خويش پايين آوردند و در عوض خدمت به علم، آن را در خدمت دنياي خود گرفتند.

اينجاست كه براي اثبات ارزش تهذيب در كنار تحصيل دانش، نيازي نداريم كه از سازندگان بمبهاي اتمي و سلاحهاي ويرانگر مثال بزنيم يا از سياستمداران شيطان‏صفت و جامعه‏شناسان و روان‏شناسان و اقتصاددانان و
آنها كه با ياد گرفتن چند اصطلاح و فرمول، مغرور و پر توقع گشته، با توهّمات بيجا خود را برتر از ديگران مي‏پندارند و با ديده تحقير به مردم مي‏نگرند همان دانش‏آموزان ديروز هستند كه علم را براي دنيا خواستند و ارزش دانش را تا سرحدّ خواسته‏هاي هوس آلود خويش پايين آوردند.

هنرمندان و ديگر دانشمنداني كه در خدمت نظامهاي ستمگر و استكباري به غارت و قلع و قمع كشورها و ملّتهاي ضعيف مشغولند، شاهد بياوريم، بلكه براي ارزيابي اهميّت موضوع، توجّه به همين نكته كافي است كه كساني در سازندگي فرداي اين جامعه و كشور، بطور صحيح و مفيد مشاركت خواهند داشت و افرادي قوا و امكانات به دست‏آمده خود را در خدمت مردم خويش قرار خواهند داد كه از ابتداي تحصيل و به همراه آن در جهت تهذيب اخلاق و دفع سموم و پليديها و غرضهاي فاسد از صفحه دل نيز كوشيده باشند.
تهذيب نفس بدين خاطر است كه انسان را از نقص به سوي كمال پيش ببرد و او را پله به پله تا اوج عرش پرواز دهد

فهرست مطالب:

مقدمه ، اخلاق و زندگی ..................................................................................................................... 4

اخلاق و زندگی ، تهذیب و تعلیم ...................................................................................................... 7

اخلاق و زندگی ، لذتهای معنوی ...................................................................................................... 11

اخلاق و زندگی ، پاکی قلب ............................................................................................................. 15

اخلاق و زندگی ، اجتماع .................................................................................................................. 20

اخلاق و زندگی ، پیامبر .................................................................................................................. 23

اخلاق و زندگی ، امام خمینی .......................................................................................................... 26

منابع ................................................................................................................................... 33

شامل 34 صفحه فایل word قابل ویرایش


اشتراک بگذارید:


پرداخت اینترنتی - دانلود سریع - اطمینان از خرید

پرداخت هزینه و دریافت فایل

مبلغ قابل پرداخت 3,500 تومان

درصورتیکه برای خرید اینترنتی نیاز به راهنمایی دارید اینجا کلیک کنید


فایل هایی که پس از پرداخت می توانید دانلود کنید

نام فایلحجم فایل
maghaleh_757812_9600.zip185.7k





آخرین محصولات فروشگاه